Webserie
Sporen

Datum
27 okt, 2019
Auteur
Daniel Engelsman

SporenHet Landelijk Netwerk Slavernijverleden ontwikkelt een serie events en video’s die het verhaal van de slavernij persoonlijk maken.

Un-silencing

Het slavernij- en koloniaal verleden is dankzij het ijveren van generaties activisten de afgelopen decennia door een fase van ‘un-silencing’  gegaan. Met resultaat, want de afschaffing van de slavernij wordt elk jaar nationaal herdacht en een groeiend aantal erfgoedinstellingen besteedt aandacht aan dit verleden. Tegelijk is er ook weerstand tegen ‘ nog meer’ aandacht voor dit verleden.

Er zijn mensen die beargumenteren dat het geen nut heeft om in de huidige Nederlandse samenleving aandacht te besteden aan iets dat zo lang geleden plaatsvond. ‘Toen was slavernij normaal’, zo vinden zij. Vanuit deze positie in het debat wordt verzocht, hier niet langer bij stil te staan en ons over deze geschiedenis ‘heen te zetten’. Ook wordt gesteld dat we de schuld voor hedendaagse sociale problematiek niet bij de daders van het slavernijverleden en het kolonialisme kunnen leggen.

Serie live-events en korte films

Uiteraard is deze discussie lang niet altijd zo zwart wit als de bovengenoemde stellingen suggereren. Wat wel duidelijk is dat een tegenoverstelling van ‘ grote verhalen’, van koloniale schuld versus witte onschuld, soms tot stagnatie van het gesprek leidt, terwijl inzoomen op de concrete gebeurtenissen een platform schept voor een vruchtbare dialoog. Geschiedenis bestaat ook niet uit alleen maar grote gebaren, maar juist uit vele kleine handelingen van vele actoren die zelf het geheel ook niet overzien. In het geschakeerde beeld dat ontstaat als je je richt op het niveau van personen, families, gemeenschappen, blijkt ook dat vele witte Nederlanders wel degelijk een of ander verband met het slavernijverleden kunnen vinden in hun persoonlijke geschiedenis. Al is wat zij dan ontdekken  dan vaak niet zo dramatisch als : voorouders die slaafgemaakte, of juist plantage-eigenaar of mensenhandelaar waren.

In een serie live-events en een serie korte films speurt het Landelijk Netwerk Slavernijverleden nu naar de concrete aanwezigheid van zaken die herinneren aan slavernij en maakt deze zichtbaar. We stellen hierin mensen centraal die via verhalen en objecten (foto’s, brieven, artefacten) zulke herinneringen in beeld hebben of zich net bewust beginnen te worden van zulke herinneringen.

(Sporen)onderzoek

Het project Sporen staat dus voor het zoeken naar sporen (onderzoek) oftewel het opsporen van de materialiteit van slavernij en het koloniaal verleden maar ook voor het onder het licht brengen van deze sporen, die nu nog dikwijls onzichtbaar lijken. Door middel van Sporen willen we onderzoek doen en content ontwikkelen die nog te weinig te zien is en zijn we nieuwsgierig naar wat we hebben geërfd en welke herinneringen daaraan zijn verbonden.

Met Sporen willen de makers empathie voor deze onderwerpen bevorderen en slavernijgeschiedenis als Nederlandse geschiedenis neerzetten, niet meer als een verhaal van de anderen maar van iedereen gezamenlijk in Nederland.

De serie events en films staan op zichzelf en zijn te gebruiken in exposities van het Tropenmuseum/NMVW (ea). Van de verdere ontwikkeling en de data van de events zal deze website u op de hoogte houden.

Ida Does

Filmmaakster Ida Does zal de interviews en de events vastleggen, haar werk zal via Youtube gepubliceerd worden.